|
|
|
 Hop, of volgens de officiële benaming, Humulus lupulus,
is een plantensoort uit de hennepfamilie (Cannabaceae). Het geslacht Humulus
(latinisering van het Slavische woord chmel, wat 'kop' betekent) telt twee
of drie soorten klimplanten, die voorkomen in het noordelijk gematigd gebied. De
plant is in Europa, ook in Nederland en België, inheems en komt in het wild voor
in loofbossen en heggen op voedselrijke grond. De mannelijke bloemen staan in pluimen
(augustus-september), de vruchten in eivormige vruchtkegels (hopbellen). De schutbladen
van de hopbellen zijn aan hun voet bezet met hars bevattende klieren.
Samenstelling
De gemiddelde samenstelling van hop is zeer specifiek en wordt in de volgende grafiek
getoond. De hoeveelheden zijn weergegeven in g/kg.
Let op het verschil in vetten en vetzuren tussen de vrouwelijke (V) en mannelijke
(M) bloem.
Hopharsen
In de hopchemie maakt een onderscheid tussen harde en zachte hopharsen, al naar
gelang ze oplosbaar zijn in bepaalde organische oplosmiddelen. De harde hopharsen
zijn in bier eigenlijk ongewenst. De zachte hopharsen worden verder onderverdeeld
in drie fracties:
- Humulon ofwel alfa-hopbitterzuren
- Lupulon ofwel beta-hopbitterzuren
- Hulupon
Hopolie
De hopolie is een vluchtige, ofwel etherische olie. Deze olie, bestaat onder andere
uit
terpenen
, die verantwoordelijk zijn voor de karakteristieke hopgeur, die vooral in september
rond de hopvelden hangt. De hopolie zou aan het bier een hoparoma kunnen geven.
Gedurende het koken van de wort gaan echter 88 - 95 % van deze aromastoffen verloren.
Hun invloed op de geur van het bier is dus niet van wezenlijk belang. Wil men toch
een typisch hoparoma aan het bier geven, dan kan men de hop toevoegen aan het einde
van het kookproces. Ook kan men gebruik maken van zuivere hopolie.
Vetten en vetzuren
Zoals te zien, is vooral de mannelijke hopplant rijk aan vetten en vetzuren. Deze
hebben een slechte invloed op het bierschuim. Daarom mogen in veel West-Europese
landen, zoals België, alleen maar vrouwelijk hopplanten worden verbouwd en is de
teelt van mannelijke planten wettelijk verboden. Vermeerdering van de planten gebeurt
door deze te stekken.
Tanninen
De looistoffen, waaronder de tanninen vallen, zijn vooral aanwezig in de dekblaadjes
en het steeltje van de hopbel. Ze hebben de eigenschap oplosbare eiwitten om te
zetten in onoplosbare verbindingen. Looistoffen komen tijdens het koken vrij en
achteraf worden de verbindingen door filtratie uit het bier verwijderd. Wanneer
niet alle eiwitten bij deze bewerkingen zijn neergeslagen, kan dat aanleiding geven
tot eiwittroebel in het eindproduct.
Teelt
 Hop wordt speciaal verbouwd, om aan de behoefte van de brouwindustrie
te kunnen voldoen. Hopvelden worden bij voorkeur aangelegd in vruchtbare leemgrond
met een goed waterhoudend vermogen. Omdat hop een klimplant is die een hoogte van
ongeveer 10 meter bereikt, is een dradenstelsel vereist. De richting van de rijen
is voor de goede ontwikkeling van de hopbel van belang; belichting door de zonnestralen
dient in de hand gewerkt te worden. Het vrijmaken van de hopstoelen (de wortelstokken,
die in de grond blijven) en het plukken van de rijpe hopbellen (dwz. hopbellen met
tot rijpheid gekomen harskliertjes, die lupuline of hopmeel bevatten, waar hopolie
en harsen in voorkomen) van de afgesneden stengels gebeurt tegenwoordig mechanisch.
Verwerking
Hop is voor de amateurbrouwer verkrijgbaar in de vorm van gedroogde hopbloemen,
samengeperste korrels (pellets) of andere
vormen
.
Op de verpakking wordt de hoeveelheid
bitterstoffen
(voornamelijk de humulonen) aangegeven met het percentage alfazuur. Vaak worden
tijdens het brouwen twee soorten hop gebruikt,
- bitterhop, om het bier zijn bitterheid te geven
- aromahop voor de geur van het bier
Voorbeelden van een bitterhop, zijn Magnum, Target, Nugget, Brewers Gold. Bekende
soorten aromahop zijn bijvoorbeeld, Hallertauer, Saaz en Tettnanger. Voor meer informatie
hierover, kijk bij
hopsoorten
.
Om de kwaliteit te behouden, kan hop het beste koel, droog en donker bewaard worden.
Hoge temperaturen, vocht, licht en zuurstof, kunnen de bitterzuren afbreken.
Meer informatie
Meer over de hopplant is te vinden op:
|
|